แนวคิดและความรู้เรื่องศัตรูพืชในสังคมไทย พ.ศ. 2435-2487

Concept and knowledge of pests in Thai society 1892-1944

Name: ทิวาพร ใจก้อน

ThaSH: ศัตรูพืช -- แง่สังคม -- ไทย

ThaSH: ความสัมพันธ์ระหว่างมนุษย์กับพืช

ThaSH: ความสัมพันธ์ระหว่างมนุษย์กับสัตว์

Abstract: ศึกษาแนวคิดและความรู้เรื่องศัตรูพืชในสังคมไทย พ.ศ. 2435 ถึง พ.ศ. 2487 โดยเน้นศึกษาความเปลี่ยนแปลงของแนวคิดและความรู้เรื่องศัตรูพืชในสังคมไทย ตลอดจนผลกระทบที่เกิดขึ้น จากการศึกษาพบว่าแนวคิดและความรู้เรื่องศัตรูพืชในสังคมไทยก่อน พ.ศ. 2435 มีความสัมพันธ์กับความคิดความเชื่อในทางพุทธศาสนา และความคิดความเชื่อดั้งเดิมตลอดจนบริบททางสังคมในช่วงเวลาดังกล่าว ทำให้ปัญหาศัตรูพืชไม่มีความสำคัญมากนัก ในช่วงหลัง พ.ศ. 2435 บริบททางสังคมได้เปลี่ยนแปลงไปทั้งด้านเศรษฐกิจ สังคม การเมือง รวมทั้งระบบนิเวศและสิ่งแวดล้อม ทำให้มุมมองของคนในสังคมที่มีต่อศัตรูพืชเปลี่ยนแปลงไป ปัญหาศัตรูพืชจึงมีความสำคัญและได้รับความสนใจมากขึ้น โดยเฉพาะอย่างยิ่งในกลุ่มข้าราชการและปัญญาชนชั้นนำในกระทรวงเกษตร คนกลุ่มนี้นอกจากจะมีบทบาทในการทำให้ปัญหาศัตรูพืชมีความสำคัญมากขึ้นแล้ว ยังได้นำเอาแนวคิดและความรู้เรื่องศัตรูพืชสมัยใหม่แบบตะวันตก ที่มีความสัมพันธ์กับความรู้ทางวิทยาศาสตร์อย่างมากเข้ามาใช้ และเผยแพร่ออกไปสู่สาธารณชนอีกด้วย ส่งผลให้แนวคิดและความรู้เรื่องศัตรูพืชหลัง พ.ศ. 2435 แตกต่างไปจากเดิม กล่าวคือ มีลักษณะผสมผสานกันระหว่างแนวคิดและความรู้เรื่องศัตรูพืชสมัยใหม่แบบตะวันตกกับแบบดั้งเดิมในสังคมไทย ซึ่งในท้ายที่สุดก็ได้ทำให้วิธีจัดการปัญหาศัตรูพืชในสังคมไทยเปลี่ยนแปลงไป อีกทั้งยังทำให้กลุ่มทุนธุรกิจการค้าเคมีภัณฑ์และเครื่องมือทางการเกษตรสมัยใหม่ ที่เกี่ยวกับการป้องกันกำจัดศัตรูพืชถือกำเนิดขึ้นในสังคมไทยอีกด้วย

Abstract: This research examines changes in the concept and knowledge of pests in Thai society from 1892 to 1944, focusing on the transformation of such thinking and its social effects. The study finds that, before 1892, the concept and knowledge of pests in Thai society had been explained by Buddhist thoughts and traditional beliefs. Owing to the social context in that period, the problem of pests was regarded as unimportant. However, since the year 1892, the social context in terms of economy, politics, natural environment and ecological system has greatly changed. This led to the transformation in people’s point of view towards pests. The concern on pest problems then intensified, especially, among leading officers and intellectuals in the Ministry of Agriculture. This group of elites played an important role in making the problem of pests significant. They adopted, applied and propagated to the public the modern concept and knowledge of pests from the West, which was much related to scientific knowledge. This resulted in the amalgamation of modern and traditional thoughts that altered the concept and knowledge of pests in Thai society since. It eventually led to the change in management of pest problems in Thailand, including the initiation of domestic agribusiness corporations specializing on chemicals and pest control products.

จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย. สำนักงานวิทยทรัพยากร

Address: กรุงเทพมหานคร

Email: cuir@car.chula.ac.th

Name: Thiwaporn Jaikorn

Role: ที่ปรึกษา

Name: ธนาพล ลิ่มอภิชาต

Role: ที่ปรึกษา

Created: 2555

Modified: 2559-04-13

Issued: 2559-04-13

วิทยานิพนธ์/Thesis

application/pdf

URL: http://cuir.car.chula.ac.th/handle/123456789/37405

tha

DegreeName: อักษรศาสตรมหาบัณฑิต

Level: ปริญญาโท

Descipline: ประวัติศาสตร์

Grantor: จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย

©copyrights จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย

ลำดับที่.	ชื่อแฟ้มข้อมูล	ขนาดแฟ้มข้อมูล	จำนวนเข้าถึง	วัน-เวลาเข้าถึงล่าสุด
1	thiwaporn_ja.pdf	3.87 MB	47	2026-05-26 18:16:01

ใช้เวลา

0.031846 วินาที